Wiele osób słysząc diagnozę „Chłoniak” jest przerażona. Nie jest to jednak w pełni uzasadnione gdyż przeważająca większość chłoniaków rokuje znacznie lepiej niż cukrzyca. Jest to schorzenie, z którym można borykać się przez całe życie. Jednak nawet te najbardziej złośliwe i szybko postępujące odmiany stwarzają szansę na długoletnie i komfortowe życie a nawet na całkowite wyleczenie.




Chłoniak to podstępna choroba, może rozwijać się niejako w uśpieniu, nie powodując żadnych objawów nawet przez wiele lat. Niektóre jej symptomy pomylimy z klasycznym przeziębieniem i długo nie zauważymy poważnego schorzenia.

Znanych jest kilkadziesiąt podtypów chłoniaków. Rozróżniamy je na podstawie różnego obrazu klinicznego. Niektóre powodują zajęcie węzłów chłonnych, inne naciekanie narządów wewnętrznych, mogą powstawać na płucach, w układzie nerwowym czy na skórze, możliwe jest również ich wywodzenie się ze szpiku kostnego.

Rozpoznanie chłoniaka może zostać postawione w każdym wieku. Chłoniak Burkitta, chłoniaki limfoblastyczne czy ziarnica złośliwa nazywana chłoniakiem Hodgkin’a to schorzenia diagnozowane u osób młodych, natomiast inne odmiany chłoniaków nieziarniczych zdecydowanie częściej występują u osób starszych.

Przyczyny/ czynniki ryzyka/ czynniki predysponujące

  • Przebyta mononukleoza zakaźna,
  • Wirus HIV,
  • Wirus zapalenia wątroby typu C,
  • Zakażenie Helicobacter pylori,
  • Narażenie na kontakt z niektórymi substancjami chemicznymi,
  • Narażenie na oddziaływanie promieniowania jonizującego,
  • Toczeń trzewny układowy,
  • Choroba Hashimoto,
  • Wrodzone niedobory odporności,
  • Reumatoidalne zapalenie stawów,
  • Stan po przeszczepach,
  • Stan po transfuzjach krwi,
  • Astma,
  • Przyjęcie radioterapii lub chemioterapii,
  • Celiakia,
  • Alergia,
  • Gruźlica.

Objawy chłoniaka

Wszystkie objawy wczesne jakie może dawać chłoniak są niezwykle niespecyficzne. Pacjenci często bagatelizują ich występowanie, zrzucają złe samopoczucie na karb przemęczenia, nieprzespanej nocy, stresu czy przeziębienia. Właśnie te mało wyróżniające się objawy powinny skłonić nas do odbycia wizyty u lekarza jeśli utrzymują się dłużej niż przez dwa tygodnie. Gdy odczuwamy coś co z pewnością nie jest normalne i nie przechodzi, warto skonsultować się ze specjalistą i wykonać odpowiednie badania. Pośród objawów chłoniaków wyróżniamy:

  • Znaczące powiększenie się jednego bądź kilku węzłów chłonnych (pod pachami, na szyi, w pachwinach, w okolicy obojczyka). Wyróżniające jest to że nie są one nadmiernie bolesne czy tkliwe jak przy infekcjach. Jeśli stosujemy leczenie i po upływie 2-3 tygodni węzły chłonne nadal pozostają powiększone powinniśmy rozpocząć dalszą diagnostykę.
  • Nocne poty,
  • Uczucie ciągłego zmęczenia,
  • Ogólne osłabienie organizmu,
  • Kaszel – suchy i uporczywy,
  • Grudki podskórne,
  • Wodobrzusze,
  • Obrzęk kończyn dolnych,
  • Siniaki,
  • Krwawienia,
  • Ból brzucha,
  • Erytrodemia – zaczerwienienie i złuszczanie skóry,
  • Wypadanie włosów,
  • Duszności,
  • Niedrożność nosa,
  • Wyciek śluzu z nosa,
  • Zanik apetytu,
  • Pokrzywka,
  • Żółtaczka,
  • Krwawienie z przewodu pokarmowego,
  • Zespół złego wchłaniania,
  • Obecność płynu w jamie opłucnowej,
  • Podwyższona temperatura ciała/ gorączka występująca bez konkretnej przyczyny,
  • Utrata masy ciała około 10%,
  • Nasilony i uporczywy świąd skóry,
  • Wzrost podatności na infekcje,
  • Duszność wysiłkowa.

Diagnostyka

  • Morfologia krwi,
  • Badania biochemiczne krwi,
  • Tomografia komputerowa,
  • RTG klatki piersiowej,
  • USG jamy brzusznej,
  • Badanie immunocytochemiczne,
  • Biopsja węzłów chłonnych i badanie histopatologiczne,
  • Rezonans magnetyczny,
  • Badanie szpiku kostnego.

Leczenie chłoniaka

Terapia leczenia chłoniaków ma za zadanie doprowadzić do reemisji choroby czyli jej całkowitego pozbycia się z organizmu jak również utrzymać jak najdłuższy okres bez nawrotów. Istnieją liczne modele stosowanego leczenia, które uzależniane są od rodzaju zdiagnozowanego chłoniaka, jak również od stopnia zaawansowania choroby czy stanu ogólnego pacjenta. Leczenie chłoniaków powinno odbywać się w wyspecjalizowanych ośrodkach posiadających doświadczenie w zwalczaniu nowotworów układu chłonnego.

Pośród znanych metod leczenia wykorzystywanych w przypadku chłoniaka za najpowszechniejszą uznać można chemioterapię. W niektórych przypadkach zastosowanie znajdują również naświetlania radiologiczne, które pomagają zmniejszyć rozmiar raka oraz zahamować rozrost komórek nowotworowych. W przypadku skoncentrowanych nowotworów możliwe jest zastosowanie zabiegu operacyjnego. Część pacjentów kwalifikuje się do przeszczepu szpiku, który jest zabiegiem złożonym, wieloetapowym, trudnym i ryzykownym.

Obecnie stosuje się również nowocześniejsze metody leczenia chłoniaków, w tym terapię celowaną, która zmniejsza ryzyko powikłań jakie pojawiają się u pacjentów po intensywnej chemioterapii.

Rokowania

Rokowania w przypadku chłoniaka mogą być bardzo dobre, lepsze nawet niż w przypadku zachorowania na cukrzycę, z której przewlekłości zdajemy sobie sprawę jednak nie traktujemy jej jako choroby śmiertelnej. Dokładne rokowania uzależnione są od rodzaju chłoniaka.

W przypadku chłoniaka Hodgkina niezależnie od momentu wykrycia choroby notuje się wyleczalność na poziomie 95%.

Chłoniaki nieziarnicze o średnim stopniu złośliwości rokują w 40-70% na pełne wyleczenie.

W Polce około 20% pacjentów umiera po 3 latach od zakończenia leczenia, 1/3 z nich na skutek niewydolności serca, które zostało uszkodzone przez chemioterapię, jednak musiało już wcześniej być uszkodzone. W Europie taki poziom powikłań kardiologicznych po leczeniu występuje po upływie 10-15 lat. Tak zły poziom w naszym kraju wynika z niewłaściwych nawyków i trybu życia, który szkodzi naszemu zdrowiu.